اخبار انجمن

طرح جامع پایانه مرزی میلک در آستانه تحول؛ آغاز بازطراحی زیرساخت‌های ترانزیتی شرق کشور

تاریخ : 1405/03/23

رئیس اداره ترانزیت اداره‌کل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای سیستان و بلوچستان گفت: طرح جامع پایانه مرزی میلک با هدف بازآرایی ساختار پایانه، اصلاح مسیرهای تردد و توسعه محوطه‌های لجستیکی در مرحله تهیه نقشه های فنی است و می‌تواند نقش این مرز را در شبکه ترانزیتی شرق کشور به‌طور اساسی تقویت کند.
به گزارش ترابرد، مسعود نکودری در گفت و گو با خبرنگار ما با تشریح آخرین وضعیت پروژه‌های عمرانی در مرز میلک اظهار کرد: اجرای طرح جامع پایانه مرزی یکی از مهم‌ترین برنامه‌های در دست اقدام در این گذرگاه راهبردی است که شامل جابه‌جایی سالن‌های مسافری و تجاری، اصلاح هندسی معابر، بهبود دسترسی‌های عملیاتی و افزایش ظرفیت خدمات‌رسانی می‌شود. 
وی افزود: در کنار این طرح، ایجاد محوطه ترانشیپمنت در مجاورت پایانه نیز در دستور کار قرار دارد که در صورت تکمیل، امکان افزایش قابل توجه ظرفیت تخلیه و بارگیری و روان‌سازی جریان عبور ناوگان را فراهم خواهد کرد. این اقدامات در مجموع با هدف کاهش گلوگاه‌های ترافیکی، افزایش سرعت گردش کالا و ارتقای جایگاه مرز میلک در معادلات ترانزیتی منطقه طراحی شده است.
اجرای پس‌کرانه گمرکی و کاهش زمان توقف کامیون‌ها 
نکودری با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای کاهش زمان توقف ناوگان در مرز میلک گفت: طرح پس‌کرانه گمرکی با همکاری گمرک اجرایی شده و بر اساس آن، بخش قابل توجهی از فرآیندهای اداری و گمرکی در فاصله‌ای حدود دو کیلومتری پایانه مرزی انجام می‌شود. این اقدام موجب شده کامیون‌ها پس از انجام مراحل اولیه بررسی، تنها برای ثبت نهایی و خروج به پایانه مراجعه کنند و همین موضوع نقش مهمی در کاهش ازدحام و افزایش سرعت عبور ناوگان داشته است.
رشد 31 درصدی جابجایی کالا در مرز میلک؛ جهش معنادار در تردد و تناژ حمل و نقل در شرق کشور
وی تصریح کرد: در دو ماه ابتدایی سال ۱۴۰۵، متوسط تردد روزانه ناوگان در این پایانه مرزی حدود ۳۱۰ دستگاه ثبت شده که این رقم نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۲۲ درصد افزایش داشته است. هم‌زمان با رشد تردد، میزان تناژ حمل‌شده از این مرز نیز ۳۱ درصد افزایش یافته که نشان‌دهنده ارتقای هم‌زمان حجم و کیفیت جریان کالا در این گذرگاه راهبردی است. این رشد در شرایطی محقق شده که در سال گذشته بخشی از مشکلات عملیاتی و زیرساختی در مرز وجود داشته اما با همکاری دستگاه‌های اجرایی و پیگیری‌های مستمر، بخشی از این موانع کاهش یافته و اثر آن در شاخص‌های تردد کاملاً قابل مشاهده است.
موقعیت راهبردی مرز میلک در ترانزیت منطقه‌ای
 نکودری با اشاره به جایگاه ژئوپلیتیک مرز میلک گفت: این مرز در میان سه گذرگاه اصلی مشترک ایران و افغانستان، به دلیل فاصله کمتر تا بنادر جنوبی کشور از مزیت رقابتی قابل توجهی برخوردار است. در واقع کوتاه‌تر بودن مسیر دسترسی به بنادر جنوبی موجب کاهش زمان حمل‌ونقل و افزایش بهره‌وری در عملیات لجستیکی شده و همین موضوع باعث افزایش تمایل تجار و صاحبان کالا برای استفاده از این مسیر شده است.
وی ادامه داد: موقعیت جغرافیایی میلک موجب شده این مرز نه تنها در صادرات و واردات دو کشور، بلکه در شبکه گسترده‌تر ترانزیت منطقه‌ای نیز نقش‌آفرین باشد و به عنوان یکی از مسیرهای قابل اتکا در تجارت شرق کشور شناخته شود.
تاثیر تحولات منطقه‌ای بر افزایش عبور کالا از میلک 
رئیس اداره ترانزیت راهداری سیستان و بلوچستان با اشاره به تحولات سیاسی منطقه در سال گذشته اظهار کرد: تغییرات در روابط افغانستان و پاکستان و بسته شدن مسیرهای مرزی میان این دو کشور باعث شد بخشی از جریان تجاری منطقه به سمت خاک ایران هدایت شود.
وی افزود: در این شرایط، مرز میلک به عنوان مسیر جایگزین مورد توجه تجار پاکستانی قرار گرفت و عبور کالاهای این کشور از طریق خاک ایران افزایش یافت. این موضوع در کنار نزدیکی جغرافیایی میلک به مناطق جنوبی افغانستان به‌ویژه ولایت قندهار، جایگاه این مرز را در معادلات ترانزیتی منطقه تقویت کرده است.
چالش‌های عملیاتی و مسائل مرزی در میلک
 نکودری در ادامه به چالش‌های موجود در مرز میلک اشاره کرد و گفت: یکی از مهم‌ترین مشکلات این پایانه، تردد افراد غیرمرتبط در محدوده مرزی است که بعضاً باعث ایجاد اختلال در روند فعالیت‌های رسمی و افزایش نارضایتی در میان رانندگان و صاحبان کالا می‌شود.
وی افزود: حضور این افراد در کنار فعالیت‌های غیررسمی تجاری می‌تواند نظم عملیاتی مرز را تحت تأثیر قرار دهد و زمینه‌ساز مشکلات امنیتی و اجرایی شود. در واقع این موضوع یکی از دغدغه‌های اصلی مدیریت مرز به شمار می‌رود و نیازمند ساماندهی جدی است.
وی همچنین به برخی ناهماهنگی‌ها در سوی مقابل مرز اشاره کرد و یادآور شد: در برخی موارد، سیاست‌های اجرایی طرف افغانستان در حوزه مدیریت تردد و نوبت‌دهی موجب گلایه رانندگان ایرانی شده

است. با این حال، نشست‌های مشترک مرزی به‌صورت مستمر در حال برگزاری است و بخشی از مشکلات در این چارچوب مورد بررسی و پیگیری قرار گرفته است.
نوبت‌دهی مرزی و اثر آن بر تردد کامیون‌ها 
نکودری یکی دیگر از چالش‌های مهم مرز میلک را موضوع نوبت‌دهی در سمت افغانستان عنوان کرد و یادآور شد: این مسئله یکی از عوامل مؤثر در ایجاد صف‌های طولانی و افزایش زمان انتظار رانندگان است. تلاش‌های دیپلماتیک و فنی برای بهبود این فرآیند در جریان است و هدف اصلی، کاهش توقف ناوگان و افزایش روان‌سازی تردد در مرز است.
زیرساخت‌های خدماتی و ظرفیت‌های توسعه‌ای مرز میلک 
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به زیرساخت‌های موجود در مسیر منتهی به مرز میلک اظهار کرد: در این محور سه مجتمع خدماتی رفاهی در فاصله حدود ۳۰ کیلومتری پایانه مرزی فعال هستند که خدمات مورد نیاز رانندگان و ناوگان حمل‌ونقل را ارائه می‌کنند. همچنین مراکز تخلیه و بارگیری تحت نظارت گمرک و سایر دستگاه‌های اجرایی در این مسیر مستقر هستند که در حال حاضر پاسخگوی حجم تردد موجود هستند اما ظرفیت توسعه و افزایش خدمات همچنان وجود دارد. برنامه‌ریزی‌هایی برای ایجاد و توسعه مراکز جدید خدماتی در دستور کار قرار گرفته است.
نقش اقتصادی مرز میلک در سطح محلی و ملی 
رئیس اداره ترانزیت سیستان و بلوچستان در ادامه با اشاره به نقش اقتصادی مرز میلک تصریح کرد: این مرز سهم مهمی در توسعه اقتصادی استان دارد و بخش قابل توجهی از کالاهای تولیدی، به‌ویژه محصولات سیمانی، از طریق این گذرگاه به افغانستان صادر می‌شود.
وی افزود: فعالیت این مرز علاوه بر ایجاد اشتغال مستقیم در بخش حمل‌ونقل، زمینه اشتغال غیرمستقیم برای رانندگان، شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی و فعالان اقتصادی را نیز فراهم کرده است. در سطح ملی نیز مرز میلک نقش مهمی در تحقق اهداف ترانزیتی کشور در چارچوب برنامه هفتم توسعه ایفا کرده و عملکرد آن فراتر از اهداف تعیین‌شده بوده است.
چشم‌انداز توسعه مرز میلک در ترانزیت منطقه‌ای
 نکودری در پایان با اشاره به چشم‌انداز آینده مرز میلک اظهار کرد: این مرز ظرفیت تبدیل شدن به یکی از محورهای اصلی ترانزیت شرق کشور را دارد، مشروط بر اینکه ساماندهی فعالیت‌های غیررسمی، ایجاد مدیریت واحد مرزی و تقویت تعاملات فرامرزی در اولویت قرار گیرد.
وی تأکید کرد: حرکت به سمت مدیریت یکپارچه، حذف نگاه بخشی دستگاه‌ها و تقویت همکاری‌های دو سوی مرز می‌تواند زمینه بهره‌برداری حداکثری از ظرفیت‌های این گذرگاه را فراهم کند و نقش میلک را در تجارت منطقه‌ای به‌طور چشمگیری ارتقا دهد.
طرح جامع پایانه مرزی میلک در آستانه تحول؛ آغاز بازطراحی زیرساخت‌های ترانزیتی شرق کشور 
رئیس اداره ترانزیت اداره‌کل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای سیستان و بلوچستان گفت: طرح جامع پایانه مرزی میلک با هدف بازآرایی ساختار پایانه، اصلاح مسیرهای تردد و توسعه محوطه‌های لجستیکی در مرحله تهیه نقشه های فنی است و می‌تواند نقش این مرز را در شبکه ترانزیتی شرق کشور به‌طور اساسی تقویت کند.
به گزارش ترابرد، مسعود نکودری در گفت و گو با خبرنگار ما با تشریح آخرین وضعیت پروژه‌های عمرانی در مرز میلک اظهار کرد: اجرای طرح جامع پایانه مرزی یکی از مهم‌ترین برنامه‌های در دست اقدام در این گذرگاه راهبردی است که شامل جابه‌جایی سالن‌های مسافری و تجاری، اصلاح هندسی معابر، بهبود دسترسی‌های عملیاتی و افزایش ظرفیت خدمات‌رسانی می‌شود. 
وی افزود: در کنار این طرح، ایجاد محوطه ترانشیپمنت در مجاورت پایانه نیز در دستور کار قرار دارد که در صورت تکمیل، امکان افزایش قابل توجه ظرفیت تخلیه و بارگیری و روان‌سازی جریان عبور ناوگان را فراهم خواهد کرد. این اقدامات در مجموع با هدف کاهش گلوگاه‌های ترافیکی، افزایش سرعت گردش کالا و ارتقای جایگاه مرز میلک در معادلات ترانزیتی منطقه طراحی شده است.
اجرای پس‌کرانه گمرکی و کاهش زمان توقف کامیون‌ها 
نکودری با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای کاهش زمان توقف ناوگان در مرز میلک گفت: طرح پس‌کرانه گمرکی با همکاری گمرک اجرایی شده و بر اساس آن، بخش قابل توجهی از فرآیندهای اداری و گمرکی در فاصله‌ای حدود دو کیلومتری پایانه مرزی انجام می‌شود. این اقدام موجب شده کامیون‌ها پس از انجام مراحل اولیه بررسی، تنها برای ثبت نهایی و خروج به پایانه مراجعه کنند و همین موضوع نقش مهمی در کاهش ازدحام و افزایش سرعت عبور ناوگان داشته است.
رشد 31 درصدی جابجایی کالا در مرز میلک؛ جهش معنادار در تردد و تناژ حمل و نقل در شرق کشور
وی تصریح کرد: در دو ماه ابتدایی سال ۱۴۰۵، متوسط تردد روزانه ناوگان در این پایانه مرزی حدود ۳۱۰ دستگاه ثبت شده که این رقم نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۲۲ درصد افزایش داشته است. هم‌زمان با رشد تردد، میزان تناژ حمل‌شده از این مرز نیز ۳۱ درصد افزایش یافته که نشان‌دهنده ارتقای هم‌زمان حجم و کیفیت جریان کالا در این گذرگاه راهبردی است. این رشد در شرایطی محقق شده که در سال گذشته بخشی از مشکلات عملیاتی و زیرساختی در مرز وجود داشته اما با همکاری دستگاه‌های اجرایی و پیگیری‌های مستمر، بخشی از این موانع کاهش یافته و اثر آن در شاخص‌های تردد کاملاً قابل مشاهده است.
موقعیت راهبردی مرز میلک در ترانزیت منطقه‌ای
 نکودری با اشاره به جایگاه ژئوپلیتیک مرز میلک گفت: این مرز در میان سه گذرگاه اصلی مشترک ایران و افغانستان، به دلیل فاصله کمتر تا بنادر جنوبی کشور از مزیت رقابتی قابل توجهی برخوردار است. در واقع کوتاه‌تر بودن مسیر دسترسی به بنادر جنوبی موجب کاهش زمان حمل‌ونقل و افزایش بهره‌وری در عملیات لجستیکی شده و همین موضوع باعث افزایش تمایل تجار و صاحبان کالا برای استفاده از این مسیر شده است.
وی ادامه داد: موقعیت جغرافیایی میلک موجب شده این مرز نه تنها در صادرات و واردات دو کشور، بلکه در شبکه گسترده‌تر ترانزیت منطقه‌ای نیز نقش‌آفرین باشد و به عنوان یکی از مسیرهای قابل اتکا در تجارت شرق کشور شناخته شود.
تاثیر تحولات منطقه‌ای بر افزایش عبور کالا از میلک 
رئیس اداره ترانزیت راهداری سیستان و بلوچستان با اشاره به تحولات سیاسی منطقه در سال گذشته اظهار کرد: تغییرات در روابط افغانستان و پاکستان و بسته شدن مسیرهای مرزی میان این دو کشور باعث شد بخشی از جریان تجاری منطقه به سمت خاک ایران هدایت شود.
وی افزود: در این شرایط، مرز میلک به عنوان مسیر جایگزین مورد توجه تجار پاکستانی قرار گرفت و عبور کالاهای این کشور از طریق خاک ایران افزایش یافت. این موضوع در کنار نزدیکی جغرافیایی میلک به مناطق جنوبی افغانستان به‌ویژه ولایت قندهار، جایگاه این مرز را در معادلات ترانزیتی منطقه تقویت کرده است.
چالش‌های عملیاتی و مسائل مرزی در میلک
 نکودری در ادامه به چالش‌های موجود در مرز میلک اشاره کرد و گفت: یکی از مهم‌ترین مشکلات این پایانه، تردد افراد غیرمرتبط در محدوده مرزی است که بعضاً باعث ایجاد اختلال در روند فعالیت‌های رسمی و افزایش نارضایتی در میان رانندگان و صاحبان کالا می‌شود.
وی افزود: حضور این افراد در کنار فعالیت‌های غیررسمی تجاری می‌تواند نظم عملیاتی مرز را تحت تأثیر قرار دهد و زمینه‌ساز مشکلات امنیتی و اجرایی شود. در واقع این موضوع یکی از دغدغه‌های اصلی مدیریت مرز به شمار می‌رود و نیازمند ساماندهی جدی است.
وی همچنین به برخی ناهماهنگی‌ها در سوی مقابل مرز اشاره کرد و یادآور شد: در برخی موارد، سیاست‌های اجرایی طرف افغانستان در حوزه مدیریت تردد و نوبت‌دهی موجب گلایه رانندگان ایرانی شده است. با این حال، نشست‌های مشترک مرزی به‌صورت مستمر در حال برگزاری است و بخشی از مشکلات در این چارچوب مورد بررسی و پیگیری قرار گرفته است.
نوبت‌دهی مرزی و اثر آن بر تردد کامیون‌ها 
نکودری یکی دیگر از چالش‌های مهم مرز میلک را موضوع نوبت‌دهی در سمت افغانستان عنوان کرد و یادآور شد: این مسئله یکی از عوامل مؤثر در ایجاد صف‌های طولانی و افزایش زمان انتظار رانندگان است. تلاش‌های دیپلماتیک و فنی برای بهبود این فرآیند در جریان است و هدف اصلی، کاهش توقف ناوگان و افزایش روان‌سازی تردد در مرز است.
زیرساخت‌های خدماتی و ظرفیت‌های توسعه‌ای مرز میلک 
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به زیرساخت‌های موجود در مسیر منتهی به مرز میلک اظهار کرد: در این محور سه مجتمع خدماتی رفاهی در فاصله حدود ۳۰ کیلومتری پایانه مرزی فعال هستند که خدمات مورد نیاز رانندگان و ناوگان حمل‌ونقل را ارائه می‌کنند. همچنین مراکز تخلیه و بارگیری تحت نظارت گمرک و سایر دستگاه‌های اجرایی در این مسیر مستقر هستند که در حال حاضر پاسخگوی حجم تردد موجود هستند اما ظرفیت توسعه و افزایش خدمات همچنان وجود دارد. برنامه‌ریزی‌هایی برای ایجاد و توسعه مراکز جدید خدماتی در دستور کار قرار گرفته است.
نقش اقتصادی مرز میلک در سطح محلی و ملی 
رئیس اداره ترانزیت سیستان و بلوچستان در ادامه با اشاره به نقش اقتصادی مرز میلک تصریح کرد: این مرز سهم مهمی در توسعه اقتصادی استان دارد و بخش قابل توجهی از کالاهای تولیدی، به‌ویژه محصولات سیمانی، از طریق این گذرگاه به افغانستان صادر می‌شود.
وی افزود: فعالیت این مرز علاوه بر ایجاد اشتغال مستقیم در بخش حمل‌ونقل، زمینه اشتغال غیرمستقیم برای رانندگان، شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی و فعالان اقتصادی را نیز فراهم کرده است. در سطح ملی نیز مرز میلک نقش مهمی در تحقق اهداف ترانزیتی کشور در چارچوب برنامه هفتم توسعه ایفا کرده و عملکرد آن فراتر از اهداف تعیین‌شده بوده است.
چشم‌انداز توسعه مرز میلک در ترانزیت منطقه‌ای
 نکودری در پایان با اشاره به چشم‌انداز آینده مرز میلک اظهار کرد: این مرز ظرفیت تبدیل شدن به یکی از محورهای اصلی ترانزیت شرق کشور را دارد، مشروط بر اینکه ساماندهی فعالیت‌های غیررسمی، ایجاد مدیریت واحد مرزی و تقویت تعاملات فرامرزی در اولویت قرار گیرد.
وی تأکید کرد: حرکت به سمت مدیریت یکپارچه، حذف نگاه بخشی دستگاه‌ها و تقویت همکاری‌های دو سوی مرز می‌تواند زمینه بهره‌برداری حداکثری از ظرفیت‌های این گذرگاه را فراهم کند و نقش میلک را در تجارت منطقه‌ای به‌طور چشمگیری ارتقا دهد.