ضرر میلیاردی به اقتصاد کشور پشت مرزهای دوغارون
خراسان رضوی (ایسنا) - نماینده مردم تایباد و تربتجام، در مجلس شورای اسلامی با هشدار نسبت به پیامدهای اقتصادی توقف طولانی مدت کامیونها در مرز دوغارون، گفت: دوغارون مهمترین معبر ترانزیت و صادرات ماست، اما بحران سوخت و نبود زیرساختهای حیاتی، این ظرفیت ارزآفرین را به بنبست کشانده است؛ ما با یک بحران راهبردی روبهرو هستیم که نیاز به مداخله مستقیم رئیسجمهور دارد.
عثمان سالاری در گفتوگو با ایسنا با هشدار نسبت به عواقب تصمیمات پشتمیزی در مشهد برای رانندگان، خواستار ورود رئیسجمهور به این حوزه شد و گفت: در حالی که گمرک دوغارون ظرفیت مدیریت روزانه ۴۰۰۰ کامیون و ارزآوری کلان برای کشور را دارد، عدم شبانهروزی شدن گمرک و برخوردهای چندگانه اداری، این گذرگاه استراتژیک را در وضعیت بحرانی قرار داده است.
وی با اشاره به رهاسازی سوخت توسط رانندگان معترض به عنوان یک فاجعه زیستمحیطی، خطاب به مسئولان کشوری گفت: به جای اظهار تأسفهای بیاثر از راه دور، با حضور در مرز و دیدن واقعیتها، راهکار عملی ارائه دهید.
وی به بررسی ابعاد مختلف معضل توقف کامیونها و چالشهای اقتصادی در مرز دوغارون پرداخت و اظهار کرد: خوشبختانه با پیگیریها، ظاهراً از دو روز گذشته استاندار خراسان رضوی با اختیارات تفویض شده از سوی رئیسجمهور، مدیرعامل منطقه آزاد را به عنوان مقام مرزی شناخته است.
نماینده مردم تایباد و تربتجام، در مجلس شورای اسلامی بیان کرد: از این پس تمامی دستگاههای مستقر در منطقه، هم در دوغارون و هم در سرخس، باید از خطمشی اتخاذی مدیرعامل تبعیت کنند تا این دوگانگیها و چندگانگیهای رفتاری که مانع از پیشرفت کار میشد، برطرف شود.
وی با انتقاد از تصمیمات اخیر در حوزه سوخت، به موضوع تخصیص سوخت با قیمتهای خاص برای کامیونهای مسیر افغانستان اشاره کرد و گفت: تصمیمگیریهایی که منجر به اختصاص سوخت بیشتر اما با قیمتهای بالا شده، باعث اعتراض رانندگان شده است.
سالاری خاطرنشان کرد: این رانندگان برای اعتراض، گازوئیل را در زمینها رها میکنند که این خود منجر به آلایندگی شدید محیطزیست میشود. این تصمیمات که ظاهراً از سوی برخی مراجع تصمیمگیر در مشهد اتخاذ شده، نیاز به تجدید نظر فوری دارد.
وی افزود: کاهش سهمیه سوخت برای رانندگان کامیون، نه تنها هیچ توجیهی ندارد، بلکه فاقد هرگونه مبنای عقلانی و منطقی است. این اقدامات باعث ایجاد صفهای طولانی در منطقه دوغارون شده است، در وضعیت فعلی، دوغارون مهمترین و راهبردیترین معبر برای ترانزیت و صادرات و واردات ایران محسوب میشود و هیچ معبر دیگری در کشور اهمیت استراتژیک آن را ندارد.
نماینده مردم تایباد و تربتجام، در مجلس شورای اسلامی با انتقاد از رویکرد برخی مسئولان ردهبالا، تأکید کرد: حضور وزرای مرتبط در مرز، بیش از همدردی و اظهار تأسف، نیاز به ارائه راهکار عملی دارد.
وی اظهار کرد: با توجه به تردد روزانه ۱۷۰۰ تا ۲۰۰۰ دستگاه کامیون در محورهای منتهی به دوغارون، جادههای مذکور با فرسودگی شدید ساختاری مواجه شدهاند؛ در حالی که بودجههای تخصیصی برای نگهداری و بهسازی این مسیرها، با حجم ترافیک و نیازهای عملیاتی، بسیار ناچیز و ناکافی است.
وی اظهار کرد: رئیسجمهور باید با اعزام معاون اول یا یکی از معاونین خود به منطقه، مشکلات را از نزدیک استماع کرده و به جای بسنده کردن به شعار، راهکاری اصولی و عملی ارائه دهد.
بحران خط آهن و ضرورت توسعه جادهای
سالاری بر اهمیت حیاتی احداث خط آهن مشهد به دوغارون تأکید کرد و گفت: پروژه خط ریلی مشهد به دوغارون از سال ۹۱ تاکنون معوق مانده است. اگر این خط آهن فعال میشد، تأثیرگذاری آن در توسعه استان و کل کشور به دلیل پتانسیل دوغارون به عنوان قطب لجستیکی و صنعتی، بینظیر بود. همچنین، جادههای منتهی به مرز باید هرچه سریعتر دوبانده شوند؛ در حال حاضر حدود ۳۰ کیلومتر از این جاده هنوز دو بانده نشده است.
وی با اشاره به ظرفیتهای گمرکی منطقه اظهار کرد: گمرک دوغارون با ۸ سال سابقه قوی، پتانسیلهایی دارد که در هیچ جای دیگر ایران دیده نمیشود. سالانه ۴ تا ۵ میلیارد دلار صادرات به افغانستان داریم که ۶۰ تا ۷۰ درصد آن از همین محور دوغارون انجام میشود. این حجم از ارزآوری برای کشور و مردم، نیازمند توجه ویژه است.
نماینده مردم تایباد و تربتجام، با اشاره به امنیت منطقه گفت: از لحاظ ژئوپلیتیک، دوغارون در موقعیت بسیار امنی قرار دارد و به دلیل پراکندگی جغرافیایی و عدم وجود تأسیسات مثلثاتی یا پلهای حساس، آسیبپذیری نظامی بسیار کمی دارد.
وی بیان کرد: از رئیسجمهور تقاضا دارم با نگاهی مقتدرانه و قاطعانه، برخلاف رویکرد همدردی صرف، وارد حوزه حل مشکلات رانندگان و زیرساختهای مرزی شود تا از عواقب ناگواری ناشی از این بحران جلوگیری شود.
گمرک دوغارون شبانهروزی شود، تحولی بزرگ رخ میدهد
سالاری وضعیت فعلی مرز دوغارون را ضرر و زیان ملی خواند و از عملکرد بیثمر برخی مسئولان کشوری در مواجهه با چالشهای مرزی با افغانستان انتقاد کرد و در پاسخ به چگونگی رفع چالشهای موجود، بر ضرورت تغییر در ساختار عملیاتی گمرک تأکید کرد.
وی بیان کرد: معتقدم چالش در دوغارون در شرایط فعلی، یک ضرر و زیان ملی است و تمام مسئولان کشوری باید با این مسئله پای کار بیایند. رئیس سازمان گمرک قول داده که فعالیت گمرک در دوغارون را به صورت شبانهروزی تغییر دهند؛ اما این وعده هنوز به مرحله اجرا درنیامده است.
نماینده مردم تایباد و تربتجام، بیان کرد: اگر برای شبانهروزی شدن گمرک کارمند کافی ندارند، باید از سایر نقاط مأمور کنند تا با فعال شدن این ظرفیت، مدیریت تردد ۴۰۰۰ کامیون ممکن شود.
وی به نقش دیپلماتیک ایران در حل مشکلات مرزی پرداخت و از عملکرد وزارت امور خارجه انتقاد جدی کرد و گفت: گرچه وزارت خارجه در مشهد دفتر دارد، اما تا این لحظه، من به عنوان نماینده چهار شهرستان منطقه، حتی یکبار هم برای نشست و بررسی مشکلات از من دعوت نشده است.
سالاری با اشاره به یک چالش بزرگ در تعاملات ترانزیتی، به عدم توازن در قوانین حمل بار میان دو کشور اشاره کرد و گفت: کامیونهایی که از مبدأ افغانستان به ایران میآیند، داخل ایران میتوانند بارگیری کنند و کالا حمل کنند و کسی هم مانع آنها نمیشود؛ اما اگر یک کامیون ایرانی به افغانستان برود، نه تنها اجازه بارگیری نمیدهند، بلکه میگویند وقتی بارت را خالی کردی، باید خالی برگردی علاوه بر این، اعلام میشود اگر تعداد کامیونهای خالی ما که از ایران وارد افغانستان میشود، به اندازه کامیونهای ایرانی باشد، اجازه ورود به ایران داده میشود.
وی خاطرنشان کرد: اگرچه دولتمردان افغانستان به ظاهر با ما رابطه خوبی دارند، اما ما نتوانستهایم از این رابطه برای منافع خود استفاده کنیم، باید برای رفع مشکلات رانندگان چارهجویی کرد.